Werset → Strong G5053

Strong G5053 — τελευτάω

Priorytet: PNP → (brak) BT Translit: teleytao Część mowy: verb Glosa: umrzeć
Szkic — opis poniżej nie jest jeszcze zatwierdzony. Liczby, przykłady i „Jak przetłumaczyliśmy” są liczone z bazy.

τελευτάω - umrzeć - G5053

Najczęściej: umarł; zmarła

Metadane

Status
szkic — do zatwierdzenia przez właściciela
Polski rdzeń (propozycja)
umrzeć
Grecki wyraz
τελευτάω (translit. teleutaō)
Lemma
τελευτάω
Strong
G5053
Część mowy
czasownik

Znaczenie

Od τελευτή. 1. Przechodnio — zakończyć, dokończyć; zwłaszcza zakończyć życie, umrzeć (w grece klasycznej). 2. Nieprzechodnio — skończyć się, stąd umrzeć (Mt 2:19; 9:18; 22:25; Mk 9:48; Łk 7:2; J 11:39; Dz 2:29; 7:15; Hbr 11:22); po hebrajsku θανάτῳ τελευτάτω (Wj 21:17 w LXX) — Mt 15:4; Mk 7:10.
W Mt 1–14 dwa razy, zawsze o śmierci: „A gdy Herod/Hērōdēs umarł” (Mt 2:19) — dopełniacz absolutny τελευτήσαντος δὲ τοῦ Ἡρῴδου oddajemy zdaniem z „gdy”; „Córka moja dopiero co zmarła” (Mt 9:18). Rzeczownik pokrewny τελευτή stoi w Mt 2:15: „aż do śmierci Heroda/Hērōdēsa” (Mt 2:15). W hebrajskim zwrocie θανάτῳ τελευτάτω: „niech śmiercią umrze” (Mt 15:4). Dalej w Mt: ὁ πρῶτος γαμήσας ἐτελεύτησεν (Mt 22:25), np. «pierwszy, ożeniwszy się, umarł».

Jak rozpoznawać sens w wersecie?

Jeśli dopełniacz absolutny τελευτήσαντος → zdanie czasowe „gdy … umarł” (Mt 2:19).
Jeśli aoryst oznajmujący ἐτελεύτησεν → „zmarła” (Mt 9:18), o mężczyźnie (Mt 22:25) po polsku np. «umarł».
Jeśli θανάτῳ τελευτάτω → TBESG: zwrot hebrajski; „niech śmiercią umrze” (Mt 15:4).

Występowanie w grece

Liczba wystąpień w grece: 11

Liczba wersetów w grece: 11

W księgach (6): Mateusz 4, Marek 2, Łukasz 1, Jan 1, Dzieje 2, Hebrajczyków 1

Jak przetłumaczyliśmy

  • umarł(zmarł, zakończył życie) 1×
  • zmarła(skonała, dokonała życia) 1×
  • umrze(skończy życie, zginie) 1×

Liczone z wersetów, które już przetłumaczyliśmy (3 dopasowań słowo w słowo).

Przykłady wersetów z naszego przekładu

  • A(i, natomiast) gdy(kiedy, po tym jak) Herod/Hērōdēs(król Judei z nadania Rzymu; władca w czasie narodzenia Jesu/Jeszu; przeciwnik dziecka) umarł(zmarł, zakończył życie), oto(spójrz, zobacz) anioł(grecki: ἄγγελος angelos; Strong: G32; posłaniec, wysłannik; ten, który niesie wiadomość albo wykonuje polecenie; kontekst rozstrzyga, czy chodzi o posłańca Boga, posłańca ludzkiego, czy anioła szatana) Pana(grecki: Kyrios; Strong: G2962; pan, władca; zwierzchnik, najczęstsze „Pan”) ukazał się(objawił się, pokazał się) Józefowi/Josefowi(opiekun domu, w którym urodził się Jesu/Jeszu; mąż Marii/Mariam) we(w, przez) śnie(widzeniu sennym, sennym objawieniu) w(na obszarze, pośród) Egipcie/Aigyptos(kraina nad Nilem; miejsce schronienia Isra’ela i później Jesu/Jeszu), — Mateusz 2:19.
  • Gdy(kiedy, podczas tego jak) On(Jesu/Jeszu, wskazany) to(te słowa, owe rzeczy) mówił(wypowiadał, oznajmiał) do nich(ku nim, wskazanym), oto(spójrz, zobacz) pewien(jeden, któryś) przełożony(zwierzchnik, przywódca) przyszedłszy(przybywszy, dotarłszy) oddawał pokłon(kłaniał się, padał na twarz) Mu(Jemu, wskazanemu), mówiąc(wypowiadając, oznajmiając): Córka(dziecko, dziewczyna) moja(własna, należąca do mnie) dopiero co(właśnie, przed chwilą) zmarła(skonała, dokonała życia); lecz(ale, natomiast) przyszedłszy(przybywszy, dotarłszy) połóż(nałóż, złóż) Twoją(własną, należącą do Ciebie) rękę(dłoń, ramię) na(nad, ku) niej(zmarłej, dziewczynie), a(i, natomiast) ożyje(wróci do życia, odzyska życie). — Mateusz 9:18.
  • Bóg(grecki: θεός Theos; Strong: G2316; Bóg, bóg, istota uznawana za boską lub nazwana bogiem; kontekst rozstrzyga, czy chodzi o prawdziwego Boga, bożka, fałszywego boga, władcę, czy o szatana nazwanego bogiem tego wieku) bowiem(bo, ponieważ) powiedział(rzekł, oznajmił): Czcij(szanuj, okazuj cześć) ojca(grecki: πατήρ patēr; Strong: G3962; ojciec, rodzic, przodek, antenat, źródło albo ten, od którego ktoś pochodzi; może oznaczać ojca rodzonego, przodka, Boga jako Ojca oraz w kontekście szatana jako ojca czyli źródło i wzór złego lub kłamstwa; kontekst rozstrzyga zapis ojciec/Ojciec i sens) i(oraz, także) matkę(rodzicielkę, mamę); oraz(i, także): Kto złorzeczy(kto przeklina, kto źle mówi o) ojcu(grecki: πατήρ patēr; Strong: G3962; ojciec, rodzic, przodek, antenat, źródło albo ten, od którego ktoś pochodzi; może oznaczać ojca rodzonego, przodka, Boga jako Ojca oraz w kontekście szatana jako ojca czyli źródło i wzór złego lub kłamstwa; kontekst rozstrzyga zapis ojciec/Ojciec i sens) lub(albo, czy też) matce(rodzicielce, mamie), niech śmiercią(zgonem, kresem życia) umrze(skończy życie, zginie). — Mateusz 15:4.

Dalsze badanie tego wyrazu

Jak badać ten wyraz?

Krótka wskazówka, od czego zacząć badanie.

  1. Zacznij od zbadania znaczenia, sprawdź synonimy i sens wyrazu.
  2. Potem przejdź do zakładki Wystąpienia, czyli zobacz, jak wyraz jest oddany w innych wersetach.
  3. Sprawdź zakładkę Formy, czyli zobacz, w jakich formach gramatycznych występuje ten wyraz i jak zmienia się w tekście.
  4. Zrób porównanie sensów. Zwróć uwagę na pułapki tłumaczeniowe. Porównaj podobne słowa. Przeanalizuj typowe połączenia i rodzinę wyrazów.

Przejdź do znaczeń

Tutaj zobaczysz główne znaczenie tego słowa, jego synonimy i najważniejszy sens w tekście. To jest najlepszy punkt startu, gdy chcesz najpierw zrozumieć, co ten Strong naprawdę znaczy.

Przejdź do znaczeń

Zobacz wszystkie wystąpienia

Tutaj sprawdzisz, w jakich wersetach to słowo występuje i jak zostało oddane w różnych miejscach. To pomaga zobaczyć, czy sens jest wszędzie taki sam.

Przejdź do wystąpień

Zobacz formy tego Stronga

Tutaj zobaczysz, w jakich formach gramatycznych pojawia się ten wyraz. To pomaga odróżnić formę podstawową od odmian i lepiej zrozumieć, jak słowo działa w tekście.

Przejdź do form

Dla bardziej zaawansowanych

  • Porównanie sensów

    Ten Strong ma obecnie 1 sens w danych.

    Sens 1Ma pełny opis
    być

Pułapki tłumaczeniowe

  • Polskie „umarł” (Mt 2:19) i „zmarła” (Mt 9:18) oddają jedno słowo greckie — nie budować na tej różnicy rozróżnienia znaczeń.
  • Nie mylić z ἀποθνῄσκω (G599): „zginęły w wodach” (Mt 8:32) to inne słowo greckie.

Typowe połączenia / kolokacje

  • Τελευτήσαντος δὲ τοῦ Ἡρῴδου — „A gdy Herod/Hērōdēs umarł” (Mt 2:19)
  • ἄρτι ἐτελεύτησεν — „dopiero co zmarła” (Mt 9:18)

Rodzina wyrazów

  • τελευτή (G5054) — śmierć, koniec; TBESG wywodzi od niego czasownik; „aż do śmierci Heroda/Hērōdēsa” (Mt 2:15)

Źródła

  • STEPBible TBESG (CC BY 4.0) — zakres znaczeń
  • Tekst grecki: SBLGNT / MorphGNT
  • Nasz przekład Mt 1–15 — „Jak przetłumaczyliśmy” i przykłady

Dane słownikowe

Forma podstawowa (greka)
τελευτάω
Transkrypcja
teleytao
Krótkie znaczenie
umrzeć
Część mowy
czasownik