Werset → Strong G3441

Strong G3441 — μόνος

Priorytet: PNP → (brak) BT Translit: monos Część mowy: adj Glosa: sam; tylko
Szkic — opis poniżej nie jest jeszcze zatwierdzony. Liczby, przykłady i „Jak przetłumaczyliśmy” są liczone z bazy.

μόνος - sam; tylko - G3441

Najczęściej: tylko; samym; samemu

Metadane

Status
szkic — do zatwierdzenia przez właściciela
Polski rdzeń (propozycja)
sam; tylko
Grecki wyraz
μόνος (translit. monos)
Lemma
μόνος
Strong
G3441
Część mowy
przymiotnik

Znaczenie

1. Przymiotnik: sam, samotny, opuszczony — przy czasowniku (Mt 14:23; Mk 6:47; Łk 9:36), przy zaimku (Mt 18:15; Mk 9:2), przy rzeczowniku (Mk 9:8; Łk 4:8). Pleonastycznie: οὐκ … εἰ μὴ μόνος (Mt 12:4; Łk 6:4). Jako przydawka: jedyny — (ὁ) μόνος θεός (J 5:44; 17:3; Rz 16:27; 1Tm 1:17). 2. Jako przysłówek: (a) μόνον — tylko, jedynie, przy czasowniku lub orzeczniku (Mt 9:21; Mk 5:36; Jk 1:22); οὐ μόνον … ἀλλά (Dz 19:26; 1J 5:6), także z καί (Rz 5:3; 9:10); (b) κατὰ μόνας — na osobności (Mk 4:10; Łk 9:18).
W Mt 1–12 dwa sposoby. Przysłówkowe μόνον to „tylko”: „lecz tylko powiedz słowem” (Mt 8:8), „Jeśli tylko dotknę Jego płaszcza” (Mt 9:21), „pozdrawiacie tylko swoich braci” (Mt 5:47). Przymiotnik przy rzeczowniku lub zaimku to „sam”: „nie samym chlebem” (Mt 4:4), „Jemu samemu będziesz służył” (Mt 4:10). W Mt 12:4 εἰ μὴ … μόνοις to pleonazm (TBESG), oddany „jedynie samym kapłanom” (Mt 12:4).

Jak rozpoznawać sens w wersecie?

Jeśli μόνον jako przysłówek → „tylko” (Mt 8:8).
Jeśli przymiotnik w celowniku przy rzeczowniku lub zaimku → „samym chlebem” (Mt 4:4), „Jemu samemu” (Mt 4:10).
Jeśli εἰ μὴ … μόνοις (pleonazm) → „jedynie samym” (Mt 12:4).
Jeśli κατὰ μόνας (Mk 4:10) → np. «na osobności».

Występowanie w grece

Liczba wystąpień w grece: 110

Liczba wersetów w grece: 109

W księgach (23): Mateusz 13, Marek 6, Łukasz 10, Jan 14, Dzieje 8, Rzymian 13, 1 Kor 4, 2 Kor 5, Galacjan 7, Efezjan 1, Filipian 4, Kolosan 1, 1 Tes 4, 2 Tes 1, 1 Tym 4, 2 Tym 3, Hebrajczyków 3, Jakuba 2, 1 Piotra 1, 1 Jana 2, 2 Jana 1, Judy 2, Objawienie 1

Jak przetłumaczyliśmy

  • tylko(jedynie, wyłącznie) 4×
  • samym(jedynym, wyłącznym) 2×
  • samemu(jedynemu, wyłącznemu) 1×
  • sam(w pojedynkę, bez nikogo) 1×
  • samego(jedynie, tylko) 1×

Liczone z wersetów, które już przetłumaczyliśmy (9 dopasowań słowo w słowo).

Przykłady wersetów z naszego przekładu

  • On(Jesu/Jeszu, wskazany) zaś(natomiast, a) odpowiedział(odrzekł, oznajmił): napisano(zapisano, utrwalono): nie(brak, zaprzeczenie) samym(jedynym, wyłącznym) chlebem(pokarmem, pieczywem) będzie żył(będzie istniał, będzie trwał) człowiek(osoba, istota ludzka), lecz(ale, natomiast) każdym(wszelkim, jakimkolwiek) słowem(wypowiedzią, oznajmieniem), które wychodzi(pochodzi, wypływa) z(od, przez) ust(otworu mowy, wypowiedzenia) Boga(grecki: θεός Theos; Strong: G2316; Bóg, bóg, istota uznawana za boską lub nazwana bogiem; kontekst rozstrzyga, czy chodzi o prawdziwego Boga, bożka, fałszywego boga, władcę, czy o szatana nazwanego bogiem tego wieku). — Mateusz 4:4.
  • Wtedy(wówczas, potem) Jesu/Jeszu(grecki: Iēsou; Jesu – forma grecka imienia; hebrajski: יֵשׁוּעַ Jeszu; w języku polskim błędnie utrwaliła się forma „Jezus”, ponieważ w greckim imieniu nie występuje głoska ani litera „z” – greckie s sigma zostało później zniekształcone w tradycji łacińsko-polskiej) mówi(wypowiada, oznajmia) mu(jemu, wskazanemu): odejdź(idź precz, oddal się), Szatanie/Satanas(przeciwnik, oskarżyciel i wróg Boga oraz Jego drogi), bo(ponieważ, dlatego że) napisano(zapisano, utrwalono): Panu(grecki: Kyrios; Strong: G2962; pan, władca; zwierzchnik, najczęstsze „Pan”) Bogu(grecki: θεός Theos; Strong: G2316; Bóg, bóg, istota uznawana za boską lub nazwana bogiem; kontekst rozstrzyga, czy chodzi o prawdziwego Boga, bożka, fałszywego boga, władcę, czy o szatana nazwanego bogiem tego wieku) swojemu(własnemu, należącemu do ciebie) oddasz pokłon(uczcisz, pokłonisz się) i(oraz, także) Jemu(wskazanemu, temu) samemu(jedynemu, wyłącznemu) będziesz służył(będziesz pełnił służbę, będziesz oddany). — Mateusz 4:10.
  • I(oraz, także) jeśli(jeżeli, gdy) pozdrawiacie(witacie, obejmujecie życzliwością) tylko(jedynie, wyłącznie) swoich(własnych, należących do was) braci(grecki: ἀδελφός adelphos; Strong: G80; brat rodzony, krewny, rodak albo brat w wierze; człowiek bliski w relacji), cóż(co takiego, jaką rzecz) niezwykłego(większego, ponad zwykłe) czynicie(wykonujecie, robicie)? Czyż(czy, czy nie) i(oraz, także) poganie(grecki: ἐθνικοί ethnikoi; Strong: G1482; ludzie z narodów, nie-Judejczycy, ci spoza ludu przymierza) tego(wskazanego, takiego) nie czynią(nie wykonują, nie robią)? — Mateusz 5:47.
  • A(i, natomiast) odprawiwszy(odesławszy, rozpuściwszy) tłumy(zgromadzenia ludzi, wielkie grupy), wszedł(wstąpił, udał się) na(ku, w kierunku) górę(wzniesienie, szczyt) na osobności(z dala od ludzi, bez towarzystwa), aby się pomodlić(grecki: proseuchomai; Strong: G4336; zanosić modlitwę do Boga, prosić, błagać, usilnie wołać). Gdy(kiedy, po tym jak) zaś(natomiast, a) nastał(zapadł, nadszedł) wieczór(zmierzch, schyłek dnia), był(przebywał, pozostawał) tam(w tamtym miejscu, tamże) sam(w pojedynkę, bez nikogo). — Mateusz 14:23.
  • Podniósłszy(uniósłszy, skierowawszy w górę) zaś(natomiast, a) swoje(własne, należące do nich) oczy(wzrok, spojrzenie), nikogo(żadnej osoby, ani jednego człowieka) nie zobaczyli(nie ujrzeli, nie dostrzegli) oprócz(poza, z wyjątkiem) samego(jedynie, tylko) Jesu/Jeszu(grecki: Iēsou; Jesu – forma grecka imienia; hebrajski: יֵשׁוּעַ Jeszu; w języku polskim błędnie utrwaliła się forma „Jezus”, ponieważ w greckim imieniu nie występuje głoska ani litera „z” – greckie s sigma zostało później zniekształcone w tradycji łacińsko-polskiej). — Mateusz 17:8.

Dalsze badanie tego wyrazu

Jak badać ten wyraz?

Krótka wskazówka, od czego zacząć badanie.

  1. Zacznij od zbadania znaczenia, sprawdź synonimy i sens wyrazu.
  2. Potem przejdź do zakładki Wystąpienia, czyli zobacz, jak wyraz jest oddany w innych wersetach.
  3. Sprawdź zakładkę Formy, czyli zobacz, w jakich formach gramatycznych występuje ten wyraz i jak zmienia się w tekście.
  4. Zrób porównanie sensów. Zwróć uwagę na pułapki tłumaczeniowe. Porównaj podobne słowa. Przeanalizuj typowe połączenia i rodzinę wyrazów.

Przejdź do znaczeń

Tutaj zobaczysz główne znaczenie tego słowa, jego synonimy i najważniejszy sens w tekście. To jest najlepszy punkt startu, gdy chcesz najpierw zrozumieć, co ten Strong naprawdę znaczy.

Przejdź do znaczeń

Zobacz wszystkie wystąpienia

Tutaj sprawdzisz, w jakich wersetach to słowo występuje i jak zostało oddane w różnych miejscach. To pomaga zobaczyć, czy sens jest wszędzie taki sam.

Przejdź do wystąpień

Zobacz formy tego Stronga

Tutaj zobaczysz, w jakich formach gramatycznych pojawia się ten wyraz. To pomaga odróżnić formę podstawową od odmian i lepiej zrozumieć, jak słowo działa w tekście.

Przejdź do form

Dla bardziej zaawansowanych

  • Porównanie sensów
    Sens 1Ma pełny opis
    alone, solitary, forsaken
    Sens 2Ma pełny opis
    alone, only
    Sens 3Ma pełny opis
    alone

Pułapki tłumaczeniowe

  • Przy pleonazmie εἰ μὴ … μόνοις zostają oba słowa: „jedynie samym kapłanom” (Mt 12:4) — nie skracać.
  • W Mt 4:4 zostaje przymiotnik: „nie samym chlebem będzie żył człowiek” (Mt 4:4) — nie przerabiać na «tylko chlebem».

Typowe połączenia / kolokacje

  • οὐκ ἐπ’ ἄρτῳ μόνῳ ζήσεται ὁ ἄνθρωπος — „nie samym chlebem będzie żył człowiek” (Mt 4:4)
  • ἀλλὰ μόνον εἰπὲ λόγῳ — „lecz tylko powiedz słowem” (Mt 8:8)
  • Ἐὰν μόνον ἅψωμαι τοῦ ἱματίου αὐτοῦ — „Jeśli tylko dotknę Jego płaszcza” (Mt 9:21)

Źródła

  • STEPBible TBESG (CC BY 4.0) — zakres znaczeń
  • Tekst grecki: SBLGNT / MorphGNT
  • Nasz przekład Mt 1–13 — „Jak przetłumaczyliśmy” i przykłady

Dane słownikowe

Forma podstawowa (greka)
μόνος
Transkrypcja
monos
Krótkie znaczenie
sam; tylko
Część mowy
przymiotnik